Slimme software voor kwalitatief goede zorg van mens tot mens.

AI & evidence-based werken: hoe zit het met privacy en security?

70% van de professionals in de zorg vindt het zoeken naar medische informatie frustrerend en complex. Dit blijkt uit een nulmeting die is gedaan bij het Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis. Daar blijft het niet bij: 60% geeft aan dat zij minstens de helft van de tijd geen bruikbaar antwoord kunnen vinden. En die zoekopdrachten? Die duren vaak 10 minuten of zelfs langer.

Dit moet en kán anders. Daarom maken we het samen met EvidenceHunt mogelijk om met AI medical evidence te vinden voor je behandelplan of medisch onderzoek. Dat heeft meerdere voordelen, zoals sneller literatuur vinden, richtlijnen doorzoeken en interne kennis ontsluiten vanuit één systeem. Tegelijkertijd roept het ook terechte vragen op. Want hoe zit het met privacy? Waar blijven je gegevens? En kun je als organisatie wel voldoen aan wet- en regelgeving?

Die zorgen zijn begrijpelijk. Zeker in een sector waarin zorgvuldigheid en betrouwbaarheid vooropstaan. In deze blog beantwoorden we de belangrijkste vragen over privacy en security bij het gebruik van AI in evidence-based werken.

Hoe werkt AI in evidence-based werken eigenlijk?

Om je goed uit te kunnen leggen hoe het zit met privacy en security, is het belangrijk om te snappen hoe de koppeling tussen EvidenceHunt en Zenya werkt. In tegenstelling tot generieke AI-tools, die antwoorden genereren op basis van brede internetkennis, werkt de AI binnen onze koppeling anders. De technologie is gericht op het vinden, selecteren en samenvatten van informatie uit gecontroleerde bronnen, zoals medische literatuur, richtlijnen en interne documenten.

Het systeem fungeert daarmee niet als “denkende adviseur”, maar als een slimme zoek- en . Dat maakt een belangrijk verschil voor zowel betrouwbaarheid als privacy.

Veelgestelde vragen over privacy en security bij evidence-based werken met AI

1. Welke informatie wordt gedeeld vanuit Zenya met EvidenceHunt?

De koppeling met EvidenceHunt houdt niet in dat documenten uit Zenya worden overgezet of opgeslagen in een andere omgeving. Documenten blijven binnen Zenya en worden daar beheerd. Wat er wél gebeurt, is dat gebruik wordt gemaakt van een bestaande semantische zoeklaag. Documenten afkomstig uit Zenya zijn daarin al omgezet naar een doorzoekbare representatie (zogenaamde ‘document chunks’). EvidenceHunt sluit aan op deze laag om relevante informatie te vinden.

Concreet betekent dit dat:

  • Documenten in Zenya blijven staan;
  • Er geen kopieën worden gemaakt in EvidenceHunt;
  • Alleen relevante passages worden gebruikt om een antwoord te formuleren.

2. Worden gegevens opgeslagen of gebruikt voor training?

Nee. Het platform is ontworpen volgens het principe van privacy-by-design. Gebruikersinput wordt verwerkt via zogeheten zero-retention endpoints. Dit betekent dat gegevens niet worden opgeslagen op de servers waar de AI-modellen op draaien. Ook tijdelijke opslag of menselijke inzage (human review) is niet mogelijk. Daarnaast geldt dat:

  • Data niet wordt gebruikt voor het trainen van modellen
  • Data niet wordt gedeeld met derden

Zelfs wanneer een gebruiker informatie invoert, wordt deze uitsluitend gebruikt om op dat moment een antwoord te genereren.

3. Wat gebeurt er als iemand per ongeluk patiëntgegevens invoert?

Dit is een belangrijk aandachtspunt in de praktijk. Daarom is een extra veiligheidsmechanisme ingebouwd. Ingevoerde vragen worden eerst automatisch omgezet naar een algemene onderzoeksvraag. Daarbij wordt patiëntspecifieke informatie gefilterd en niet meegenomen in de zoekopdracht.

Mocht dergelijke informatie toch zichtbaar zijn in de persoonlijke gespreksgeschiedenis, dan kan de gebruiker deze op elk moment zelf verwijderen. Dit helpt om risico’s rondom privacy actief te beperken, zelfs bij onbedoeld gebruik.

4. Is EvidenceHunt een medisch hulpmiddel (MDR of AI Act)?

Nee. EvidenceHunt is nadrukkelijk geen klinisch beslissingsondersteunend systeem.

Het platform:

  • Doet geen diagnostische of therapeutische aanbevelingen
  • Neemt geen zelfstandig standpunt in
  • Ondersteunt uitsluitend bij het vinden en structureren van informatie

Daarmee valt het buiten de definitie van een medisch hulpmiddel zoals bedoeld in de MDR/IVDR. Binnen de AI Act wordt dit type toepassing geclassificeerd als laag risico. De verantwoordelijkheid voor interpretatie en toepassing blijft altijd bij de zorgprofessional.

5. Hoe wordt de betrouwbaarheid van antwoorden geborgd?

Een veelgehoorde zorg bij AI is het risico op ‘hallucinaties’: antwoorden die overtuigend klinken, maar niet kloppen. EvidenceHunt is juist ontworpen om dit te voorkomen.

Het platform:

  • Werkt uitsluitend met geselecteerde, betrouwbare bronnen
  • Toont bij elk antwoord direct de bijbehorende bronverwijzingen
  • Maakt onderliggende tekstpassages inzichtelijk

Gebruikers kunnen antwoorden dus altijd herleiden en zelf verifiëren. Dat sluit aan bij de principes van evidence-based werken.

Meer over betrouwbare AI-antwoorden lees je hier. 

6. In welke bronnen zoekt EvidenceHunt?

De kwaliteit van output wordt bepaald door de input. Daarom zoekt het systeem alleen in bronnen die door de organisatie zelf zijn geselecteerd.

Denk aan:

  • Medische literatuur (zoals PubMed)
  • Richtlijnen
  • Interne documenten (indien gekoppeld)

Hierdoor wordt voorkomen dat informatie van onbekende of onbetrouwbare herkomst wordt gebruikt.

7. Hoe transparant is EvidenceHunt over AI-modellen?

EvidenceHunt biedt inzicht in het gebruik van AI-modellen binnen de chatfunctionaliteit en informeert klanten actief bij wijzigingen. Updates worden vooraf gecommuniceerd via release notes. Zo blijft het gebruik van AI voorspelbaar en controleerbaar.

Veilig gebruik in de praktijk

De koppeling tussen Zenya en EvidenceHunt is zo ingericht dat risico’s beperkt blijven en data de systemen van de organisatie niet verlaat. Maar technologie alleen is niet voldoende. Veilig gebruik vraagt ook om duidelijke kaders binnen de organisatie. We helpen daar bij door onder andere:

  • Heldere instructies te bieden over intended use (geen medisch advies, geen patiëntdata invoeren)
  • Te ondersteunen bij implementatie en adoptie
  • E-learning en instructiemateriaal beschikbaar te maken voor gebruikers

Zo wordt niet alleen de techniek geborgd, maar ook het dagelijks gebruik.

Tot slot: veilig, mits bewust ingezet

AI kan evidence-based werken aanzienlijk versnellen en versterken. Tegelijkertijd vraagt het om zorgvuldige keuzes, juist in een sector waar privacy en betrouwbaarheid cruciaal zijn. De vraag is daarom niet zozeer óf AI veilig is, maar hoe je het verantwoord inzet binnen de kaders van je organisatie.

Reflectievraag:
Hoe borgt jouw organisatie de balans tussen innovatie en veiligheid als het gaat om AI in het zorgproces?

Marleen de Greef - Content Marketeer - Zenya
Marleen de Greef
Contentmarketeer at Zenya 
  + posts

Meer weten over Zenya?

Vraag de brochure aan zodat je alle informatie gemakkelijk bij de hand hebt.

Download de brochure voor Zenya Software - Software voor kwaliteits- en risicomanagement

Gratis demo beschikbaar

Zelf ontdekken wat Zenya kan? Vraag een demo aan. We laten het je graag zien.

Meer weten over de koppeling tussen EvidenceHunt en Zenya?

We laten je graag zien hoe onze oplossing jou verder kan helpen.

Veelgestelde vragen

Vragen? We helpen je graag verder

Hoe borgt Zenya dat patiëntgegevens niet worden opgeslagen of hergebruikt voor training van AI-modellen via EvidenceHunt?

Zenya gebruikt zero-retention endpoints: gegevens worden niet opgeslagen of gebruikt om AI-modellen te trainen. Ingevoerde informatie wordt uitsluitend gebruikt om op dat moment een antwoord te genereren.

Blijven documenten uit Zenya binnen de organisatie bij gebruik met EvidenceHunt?

Ja. Documenten blijven volledig binnen Zenya; er worden geen kopieën gemaakt in EvidenceHunt. Alleen relevante passages worden gezocht via een semantische zoeklaag.

Is EvidenceHunt een medisch hulpmiddel onder de MDR of valt het onder de AI Act?

Nee. EvidenceHunt is géén klinisch beslissingsondersteunend systeem. De toepassing valt volgens Zenya onder laag risico onder de EU AI Act en valt buiten de definitie van een medisch hulpmiddel (MDR/IVDR).

Hoe garandeert Zenya dat AI-antwoorden betrouwbaar en controleerbaar zijn?

AI zoekt alleen in geselecteerde, betrouwbare bronnen; elk antwoord toont bronverwijzingen en achterliggende tekstpassages zodat je antwoorden kunt herleiden en verifiëren.

Wie bepaalt welke bronnen EvidenceHunt doorzoekt binnen Zenya, en kun je interne documenten koppelen?

Jouw organisatie kiest welke externe en interne bronnen worden doorzocht. Interne documenten kunnen gekoppeld worden als door jouw organisatie geselecteerd.

Hoe ziet de databeveiliging en privacyverwerking eruit binnen Zenya’s infrastructuur?

Zenya opereert via een geïsoleerde Azure-omgeving binnen de EER. Toegang wordt beperkt via autorisaties, logging, en standaard AVG/GDPR-beleid. Geen data-hergebruik buiten je organisatie.

Wat zijn de verantwoordelijkheden van de zorgorganisatie bij veilig gebruik van EvidenceHunt via Zenya?

Zorgorganisaties bepalen de toegangsrechten, documentenstructuur, welke persoonsgegevens opgeslagen worden, en welke bewaartermijnen gelden. Zij dragen verantwoordelijkheid voor de Meldplicht Datalekken en verwerkingsovereenkomsten.

Wat kun je nu als zorgorganisatie doen om geïnformeerd te blijven over ontwikkelingen in Zenya-EvidenceHunt AI-functionaliteit?

Volg Zenya op LinkedIn, meld je aan voor de nieuwsbrief en bekijk product-updates zoals de brochure ‘Zenya en Artificial Intelligence’ voor actuele informatie.