nlbe-nl Dé beste software voor kwaliteits- en risicomanagement.

VUCA: wat betekent het en wat kun je ermee?

De term VUCA komt steeds vaker voor. Overgewaaid uit Amerika is het een afkorting (of acroniem) voor vier termen die de wereld, waarin we vandaag de dag leven, kenmerken. Tijd om de term eens onder de loep te nemen en duiding te geven aan wat we hier mee moeten en kunnen.

Wat betekent VUCA?

VUCA is een afkorting voor vier Engelstalige termen:

  • Volatile (snel veranderend)
  • Uncertain (onzeker)
  • Complex
  • Ambiguous (vaag en/of dubbelzinnig)

VUCA wordt vooral gebruikt in combinatie met het woord wereld: we leven in een VUCA-wereld. Dit betekent zoveel als dat we in een tijdperk leven waarin de wereld aan snelle verandering onderhevig is. Hierdoor is er een grote mate van onzekerheid en complexiteit en is het vooral ook onduidelijk hoe de toekomst eruit gaat zien.

Wat vereist de VUCA-wereld van organisaties?

Door de snelle veranderingen, onzekerheid en complexiteit dat bij de VUCA-wereld hoort, is het lastig om vooruit te plannen. Een toekomstvisie die je nu maakt voor over 5 of 10 jaar, is misschien over een jaar of 2 al achterhaald.

Ten tweede vereist ondernemen (in de breedste zin van het woord) dat je om moet kunnen gaan met de snel veranderende wereld. We hebben inmiddels in de recente geschiedenis veel grote merken zien omvallen die dit niet konden.

Denk bijvoorbeeld aan V&D, mede omdat ze niet snel genoeg acteerden op digitalisering. Nokia was ooit de grootste in mobiele telefonie, maar bestaat inmiddels niet eens meer.

Bij Blackberry gebeurde bijna hetzelfde, maar zij wisten op de rand van een faillissement zichzelf staande te houden door slechts met een klein deel van hun activiteiten door te gaan: de ontwikkeling van software voor derde partijen. Het grote Blackberry van 10 jaar geleden bestaat nog wel, maar dat had niet veel gescheeld.

Iedereen kan wel voorbeelden bedenken van organisaties en merken die ooit groot, groter, grootst waren en die nu óf niet meer bestaan óf nog slechts in de marge of een niche bestaan. Dit geeft wel aan dat de term VUCA geen modegril is en al langer ‘meegaat’. De term VUCA dook (weliswaar in de VS) voor het eerst op in 1989.

Omgaan met (snelle) veranderingen, hoe doe je dat?

We moeten dus vooral niet té ver vooruit plannen maar ook niet stil blijven staan. Maar wat kun je wél doen om te overleven in de VUCA-wereld? Laten we beginnen met plannen, want een organisatie kan niet zonder (toekomst)plannen.

Om deze nu om zeep te helpen omdat de wereld zo snel verandert, dat is ook niet de oplossing. De gulden middenweg is dan ook het opstellen van een visie en kaders waarbinnen je kunt bewegen. Dit geeft houvast voor de toekomst zonder dat dit te rigide is. Het biedt de benodigde wendbaarheid om eventueel op de volatiele golven mee te bewegen, als die zich voordoen.

Vastomlijnde plannen zijn ook lastig te maken omdat de toekomst onduidelijk is. Je kunt op korte termijn wel enige zaken voorspellen, maar hoe het er over 5 of 10 jaar uitziet? Die glazen bol heeft helaas niemand. Je komt alleen door ‘trial and error’ achter de manieren die voor jouw organisatie werken. Oftewel, door te experimenteren met nieuwe dingen en risico’s durven te nemen.

VUCA – Bouwstenen voor succes

Er is geen eenduidige oplossing voor de VUCA-wereld waarin we leven. Er zijn wel mogelijkheden om er mee om te gaan. Het gevaar schuilt erin dat datgene wat werkt bij één van de kenmerken, tegenovergesteld kan werken voor een ander kenmerk. Dus wat werkt voor volatile, kan maar zo complexiteit in de hand werken, om een voorbeeld te noemen. De balans vinden en houden is dus zeker een sleutel tot succes in dit geval.

We noemden eerder een aantal merken die achterbleven in de VUCA-wereld. Een merk dat heeft aangetoond dat succesvol zijn een kwestie van experimenteren, proberen, vallen en opstaan is, is LEGO. Het merk, dat inmiddels bijna 90 jaar bestaat, is en blijft populair. Is alles wat ze doen, in al die jaren, succesvol? Zeker niet. Zijn ze gestopt met innoveren? Absoluut niet. En daarom is LEGO, zo kunnen we wel met enige zekerheid stellen, al 90 jaar toekomstbestendig.

betekenis vuca wereld

We zagen al dat structuur op verschillende vlakken belangrijk is. Denk aan het vastleggen van processen en protocollen. Wel is het minstens zo belangrijk dat dit niet een eenmalige exercitie is, maar dat er steeds getoetst wordt of alles nog bij de huidige wensen, eisen en werkzaamheden past. Indien nodig moeten er aanpassingen mogelijk zijn. Bovendien is het goed om de risico’s die we wél kennen of zien opkomen, in kaart te brengen en hier, voor zover mogelijk, maatregelen op te nemen.

Door gebruik te maken van slimme software, zoals een documentmanagementsysteem voor het creëren van structuur in je processen of risicomanagement software voor het identificeren en managen van risico’s, kun je het jezelf een stuk makkelijker maken om te overleven in de VUCA wereld. Mocht je daar nu meer over willen weten, neem dan eens contact op met onze experts. Zij komen je graag wat duidelijkheid brengen.

Benieuwd wat Zenya
voor jouw organisatie kan betekenen?

Neem vrijblijvend contact op met onze experts! Wij denken graag met je mee.